PODCAST

WINKELS KAMPEN MET PERSONEELSTEKORTEN

Tekst Ronald de Kreij Beeld Jan Lankveld

‘MENSEN VERTREKKEN OMDAT ZE ELDERS MEER LOON KRIJGEN ÉN EEN VAST ROOSTER’

Je leest het steeds vaker in de krant: veel werkgevers kampen met personeelstekorten. Ook in de sector Handel. Voelen de medewerkers dit zelf ook? En zo ja, wat moet er dan gebeuren om dit op te lossen? FNV Winkelstraat wijdde er onlangs een podcast aan.

Ikea-medewerkster Moniek Strijbosch merkt zo ongeveer elke dag wel dat haar werkgever te weinig mensen op de werkvloer kan brengen. Ze krijgt vaak verzoeken om extra te komen werken of langer door te werken. Ze werkt al dertig jaar bij Ikea en nooit eerder heeft ze zoveel verloop onder het personeel gezien. Hoewel ze eigenlijk op de afdeling Logistiek actief is, wordt ze tegenwoordig ook achter de kassa en in het restaurant ingezet. Hierdoor blijft haar eigen werk liggen.

DE NIEUWE BONZEN

De personeelstekorten in de supermarkten, de kleding-, de interieur-, de sport- en al die andere winkels zijn een steeds groter wordend probleem. Waar komen die tekorten eigenlijk vandaan? En kan er ook iets aan gedaan worden?

Je kunt tegenwoordig geen onderwerp meer bedenken, of er is wel een podcast over. Dus ook over de personeelstekorten in de detailhandel. FNV Winkelstraat haakte recent met de podcast De Nieuwe Bonzen in op deze actuele ontwikkelingen in de sector, en bood daarmee een verfrissend maar eveneens verontrustend inzicht in het probleem.

VEEL VACATURES

Volgens Moniek heeft Ikea momenteel wel 500 tot 600 vacatures. ‘De klant merkt dat onder andere in de vorm van langere wachtrijen voor loketten en kassa’s’, zo zegt ze in de podcast. ‘En wij als medewerkers merken het aan extra werkdruk. Je gaat vanzelf harder lopen. Maar uiteindelijk is dit natuurlijk niet vol te houden.’

Soortgelijke ervaringen hebben ook Rob Hekkers (werkzaam in een distributiecentrum van Albert Heijn, zie ook het kaderbericht elders op deze pagina), Annemiek Stel (Praxis) en Bonnie Rietveld (Bijenkorf). ‘Je werkt je een slag in de rondte’, zegt deze laatste in de podcast. ‘Nieuwe medewerkers houden het hierdoor vaak niet lang vol. Het zijn doorgaans jonge mensen. Vooral de geëiste beschikbaarheid valt het zwaar. Ze willen niet zes dagen per week beschikbaar moeten zijn zonder te weten wanneer ze precies worden ingezet en daarvoor maar één vaste vrije dag per week terugkrijgen.’

Annemiek snapt dit laatste wel. ‘Ik ben nog van de generatie die vasthoudt aan het gezegde dat van hard werken nog nooit iemand dood is gegaan. Maar de huidige generatie kiest juist veel meer voor vrijetijd. Ze willen regie over hun eigen leven en daarmee ook regie over hun inzetbaarheid.’

OOK WAARDERINGSTEKORT

In de podcast komt naar voren dat het niet alleen draait om een tekort aan personeel, maar ook aan waardering. Waarbij het tweede zeer waarschijnlijk ook een oorzaak is van het eerste. ‘Veel mensen vertrekken omdat ze elders meer loon krijgen én een vast werkrooster’, meent Bonnie. ‘Dat zijn dus twee vliegen in één klap.’

‘Je gaat niet in de detailhandel werken om rijk te worden’, aldus Moniek. ‘Je verdient doorgaans niet meer dan het minimumloon of net iets daarboven. Maar dat is niet altijd het allerbelangrijkste. Het draait ook om werkbeleving en sfeer. Je moet plezier kunnen hebben in je werk. Anders is het écht niet leuk.’

Oplossingen voor het personeelstekort zijn gemakkelijk te bedenken, concluderen de FNV-kaderleden in de podcast: meer loon en meer zeggenschap over de werktijden. Maar hoe krijg je dat voor elkaar? Voor dit laatste vraagstuk heeft Annemiek een oplossing: ‘Word lid van de bond! Ik adviseer iedereen die een normaal leven wenst om vakbondslid te worden. Dan kunnen we samen vechten voor onze belangen.’

PERSONEELSTEKORT: ‘JE GAAT VANZELF HARDER LOPEN. MAAR UITEINDELIJK IS DIT NATUURLIJK NIET VOL TE HOUDEN.’

‘TEKORT LEIDT TOT DUBBEL PROBLEEM’

Volgens Rob Hekkers, werkzaam in een distributiecentrum van Albert Heijn en vakbondsledenconsulent namens FNV Handel, leidt het tekort aan personeel tot een dubbel probleem: niet alleen kan het werk straks mogelijk niet meer in voldoende mate worden gedaan, maar ook de kwaliteit zal er op achteruit gaan.

‘Albert Heijn vangt de tekorten op met flexkrachten die vaak geen of nauwelijks Nederlands spreken en bovendien goedkoper zijn’, zo begint Rob zijn analyse. ‘Omdat alles steeds goedkoper moet, en Albert Heijn zelf ook graag goedkoper uit wil zijn, komen er ook geen vaste krachten meer bij. Terwijl flexwerkers alleen mogen worden ingezet bij piek en ziek, en dus niet ter vervanging van vaste medewerkers. Er zijn dagen dat ik hier op de werkvloer geen Nederlandse collega meer tegenkom. Soms denk ik dan ook wel eens: Jongens, waar werk ik nu nog?’

Tot overmaat van ramp dreigt er nu zelf ook een tekort aan flexkrachten te ontstaan. Dat heeft consequenties: ‘Waar ik vroeger na een half jaar meedraaien meteen een vaste aanstelling kreeg en een serie cursussen om mijn twaalf taken te kunnen uitvoeren, krijgt nu niemand meer een vaste aanstelling en hoef je nog maar drie taken te beheersen. Cursussen zijn er ook niet meer, alleen een korte uitleg. Als je dan de Nederlandse taal onvoldoende beheerst, ook omdat je na zoveel maanden via de achterdeur toch weer dient te vertrekken, dan heeft dat onherroepelijk effect op de kwaliteit van de geleverde arbeid. Ik vraag me dan ook wel eens af: waar houdt dit op?’

Rob Hekkers: ‘Soms denk ik wel eens: Jongens, waar werk ik nu nog?’

FNV-PODCASTS OVER DE WINKELSTRAAT

FNV Winkelstraat is een serie podcasts gestart over en voor iedereen die in de winkel werkt. Onder de noemer De Nieuwe Bonzen praten winkelmedewerkers, klanten en experts over actuele ontwikkelingen in de winkelstraat. De presentatie is in handen FNV-bestuurders Linda Vermeulen en Onur Erdem. De eerste aflevering van De Nieuwe Bonzen ging over min-uren en het zogeheten coronacorvee. Nadien zijn afleveringen verschenen over onder meer De Primarkpremie en Vijf redenen om geen vakbondslid te worden. En nu dus ook over de Personeelstekorten in de winkels.

Je kunt de afleveringen van De Nieuwe Bonzen beluisteren via onder meer de website van FNV Winkelstraat www.fnv.nl/winkelstraat of Spotify. Ook de komende tijd zullen er regelmatig nieuwe podcasts bijkomen. En kijk ook eens naar de pagina van FNV Winkelstraat op Facebook: https://www.facebook.com/FNVwinkelstraat.

Deel deze pagina